Je schildklier heeft geen koolhydraten nodig. Hij heeft een gezond metabolisme nodig.
Toch horen we steeds opnieuw dat minder koolhydraten de schildklier zouden “vertragen”. Koude handen, vermoeidheid, onrust, slechter slapen, het zou allemaal komen door een tekort aan koolhydraten. En dat ketogeen eten slecht zou zijn voor je schildklier. Laten we daar eens dieper op ingaan.
Licht en mitochondriën: belangrijker dan koolhydraten
Je schildklierhormonen worden aangestuurd door daglicht.
Zonsopkomst activeert je hersenen en stuurt een duidelijk ritme door je hele systeem. Daglicht overdag houdt je alert en gevoed; donkerte in de avond zet je melatonineproductie aan. Melatonine is geen simpel “slaaphormoon”, maar een krachtige antioxidant die ’s nachts je mitochondriën (energiefabriekjes) repareert, ook die in je schildklier én in je brein.
Wanneer die mitochondriën uitgeput raken, reageren ze slecht op schildklierhormonen én op koolhydraten.
Als je mitochondriën onder druk staan, functioneert geen enkel schildklierhormoon optimaal, ongeacht wat je eet.
Maar dat is ook de reden waarom schildkliermedicatie niet voldoende helpend kan zijn.
Schildklierwaardes: wat zeggen ze écht?
Wanneer je bloed laat prikken, worden meestal TSH, T4 en soms T3 gemeten. Maar er is nog één waarde die cruciaal is om te begrijpen hoe je cellen het schildklierhormoon werkelijk gebruiken: Reverse T3 (rT3). En deze wordt zelden meegenomen in het bloedonderzoek. Hier een helder overzicht van de belangrijkste waardes.
TSH: de thermostaatknop
TSH is het hormoon waarmee je hersenen aangeven of er meer of minder schildklierhormoon nodig is.
• Hoog TSH; het lichaam vraagt om méér hormoon
• Laag TSH; het lichaam vindt dat er genoeg is
Maar: TSH zegt alleen iets over de vraag, niet over wat er in de cellen gebeurt.
T4: de voorraad
T4 is de grondstof. Hij doet zelf bijna niets en moet worden omgezet naar T3
Veel mensen hebben normale T4-waarden en voelen zich toch slecht, omdat deze omzetting hapert.
T3: de actieve brandstof
T3 is de regelaar, die zorgt voor;
• energieproductie
• warmteregulatie
• hersenfunctie
• stemming
• vetverbranding
Wanneer je lichaam onvoldoende T3 maakt, kun je alle symptomen van een trage schildklier ervaren, ook als TSH en T4 “normaal” zijn.
Reverse T3: de noodrem
rT3 is de waarde die regulier nauwelijks wordt gemeten maar wel superbelangrijk is. Bij stress; lichamelijk of psychisch, bij ontsteking, slaaptekort, ondereten, insulineresistentie, infecties of mitochondriale disbalans, maakt het lichaam een beschermende keuze: in plaats van T3 maakt het Reverse T3.
Reverse T3 blokkeert de T3-receptoren, zodat cellen minder hard hoeven te werken.
Handig bij acute ziekte, maar schadelijk als dit chronisch wordt.
Waar het misgaat
Je kunt perfecte TSH- en T4-waarden hebben en tóch een functioneel T3-tekort hebben doordat rT3 de boel blokkeert.
Dan voelt je lichaam alsof het in spaarstand staat ondanks medicatie met onderstaande klachten als gevolg.
• moe
• koud
• brain fog
• traag herstel
• laag metabolisme
• lage stemming
Dit is waarom rT3 zo belangrijk is: het laat zien hoe je cellen het hormoon echt gebruiken.
Wat kan ketogeen eten betekenen?
Ketonen zijn moleculen die door het lichaam worden geproduceerd tijdens de afbraak van vetten als je ketogeen gaat eten. Ze dienen als alternatieve brandstof voor de hersenen en spieren wanneer er een tekort is aan glucose. Tijdens een keto dieet dienen deze ketonen als primaire brandstof en leveren ze energie voor lichaam en geest.
Het ketogeen dieet is een voedingspatroon dat gericht is op het verhogen van de productie van ketonen in het lichaam. Door de consumptie van koolhydraten te beperken en de inname van gezonde vetten te verhogen, dwingt het lichaam zichzelf om vet te verbranden voor energie. Dit proces staat bekend als ketose. Tijdens ketose maakt het lichaam maximaal gebruik van ketonen met prachtige gezondheidsvoordelen.
Onderzoek laat zien dat T3 vaak daalt bij ketogeen eten terwijl metabolisme én klinisch functioneren gelijk blijven of verbeteren.
De Ketonen:
- verlagen ontstekingen
- verbeteren mitochondriële functie
- stabiliseren de energieproductie
- verhogen insulinegevoeligheid
- verminderen oxidatieve stress op de schildklier
- ondersteunen auto-immuunziekten zoals Hashimoto
- stabiliseren TSH bij obesitas-gerelateerde ontregeling
Hierdoor kan Reverse T3 dalen, terwijl T3 soms wat zakt maar de gevoeligheid van cellen voor T3 juist toeneemt.
Je hebt dus minder hormoon nodig om hetzelfde effect te bereiken. Dat is geen “trage schildklier” maar een veel efficiënter systeem.
Voor mensen met mentale klachten is dit cruciale informatie.
Veel mensen willen een ketogeen dieet inzetten voor angst, depressie, stemmingswisselingen of ADHD, maar durven niet vanwege hun schildklier en onjuiste informatie over ketonen.
Dat is jammer, want de literatuur toont dat ketogeen eten juist het brein én de schildklier ondersteunt.
Een stabiel metabolisme, sterke mitochondriën zijn directe bouwstenen voor mentale gezondheid.
Bij veel van mijn cliënten zien we dat, wanneer deze factoren herstellen, medicatie geleidelijk minder nodig wordt en in samenwerking met de arts zelfs (gedeeltelijk) kan worden afgebouwd.
Je hoeft dus geen krachtige therapie zoals ketogeen eten te vermijden uit angst voor je schildklier.
Als je inzet op:
- een goed geformuleerd ketogeen voedingspatroon
- juiste vetten en voldoende eiwitten
- daglicht, slaap en donkerte
- stressregulatie
- en de juiste nutriënten
Dan ondersteun je niet alleen je schildklier, maar ook je brein, je energie en je mentale gezondheid.
Bronnen
• Needham et al., Pilot study of a ketogenic diet in bipolar disorder (2023)
• Freyberg et al., Mitochondrial dysfunction and mood disorders (2024)
• Rae et al., Brain energy metabolism (2024)
• Sarnyai & Palmer, Ketogenic therapy in serious mental illness (2020)
• Mechanistische inzichten: Metabolic Neuropsychiatry (Strüngmann Forum Reports, 2025)
• Groeneweg et al., Thyroid hormone transport and cellular regulation
